Advies inpassing tramlijnen in het Stationsgebied
Aan het College van Burgemeester en Wethouders
Postbus 16200
3500 CE UTRECHT
Utrecht, 25 februari 2011
Geacht College,
Uw College heeft de wijkraden advies gevraagd over het aanvullend voorontwerp trambaan Uithoflijn. In de brief hierover gaat het over het begin- en eindstuk van de Uithoflijn.
Volgens de wijkraad West was het beter geweest als uw College tevens expliciet advies had gevraagd over het bredere onderwerp, het toekomstig tramnetwerk en inpassing van de trams in het Stationsgebied.
Impliciet worden met dat aanvullend voorontwerp allerlei keuzes vastgelegd die nog geen onderwerp van inspraak zijn geweest. Bijvoorbeeld de keuze om in afwijking van het structuurplan Stationsgebied alle trams aan de oostzijde van de OV- terminal te halteren en alle bussen aan de westzijde en de keuze om de aansluiting tussen de Uithoflijn en de lijn naar Nieuwegein over het Westplein (linksom) te laten gaan en niet rechtsom (via bijvoorbeeld de HOV-route langs de Kruisvaart.
De wijkraad West ondersteunt de visie dat voor het terugdringen van ongewenst autoverkeer door de woonwijken en de binnenstad ingrijpende verbeteringen voor langzaam verkeer (fietsers en voetgangers) en openbaar vervoer nodig zijn.
Een tramnetwerk in alle richtingen bevordert de bereikbaarheid van de binnenstad en woon-, school- en werkgebieden op grotere afstand en draagt enorm bij aan het tegengaan van overlast van (benzine)auto’s.
De wijkraad West maakt zich wel grote zorgen over de inpasbaarheid van het tram- en busverkeer in het (westelijk) Stationsgebied.
De wijkraad West realiseert zich dat soortgelijke vragen spelen voor andere wijken maar concentreert zich op het eigen gebied zonder problemen af te willen schuiven op anderen.
In het westelijk Stationsgebied werken gemeente, ontwikkelaars, bewoners en ondernemers uit de wijk gemeenschappelijk aan het ‘herstellen, verbinden en betekenis geven’ van dit gebied: ondertunneling van het Westplein, de langzaam-verkeer corridor langs de bevaarbare Leidsche Rijn, het toekomstige Lombokplein, naast het nieuwe westelijk stationsplein en het Van Sijpesteijnkwartier.
Een unieke kans die breed ondersteund wordt.
De kwaliteit van dit nieuw te ontwikkelen gebied (met name de doorkruisbaarheid en de verblijfs- en ontmoetingskwaliteit van de openbare ruimte) wordt ernstig bedreigd door een te grote druk van tram- en busverkeer. Alle betrokkenen realiseren zich dat (H)OV door dit gebied nodig en wenselijk is. Tegelijkertijd is het belangrijk te realiseren dat een bovengrens nodig is aan de verkeersdruk door (H)OV.
De wijkraad West vraagt aandacht voor de volgende punten.
- De druk op het Stationsgebied door (H)OV kan verminderd worden als het (H)OV netwerk niet alleen radiaal op het Stationsgebied gericht is, maar aanhaakt op meerdere overstappunten tussen trein en tram/bus en ook dwars op de radialen gebieden verbindt.Een nieuwe HOV-onderdoorgang bij de Bleekstraat ontlast de HOV-doorsteek bij het Westplein, maar de vraag is of het OV niet op nog meer plaatsen de spoorlijn moet kruisen.
- De wijkraad West mist een zorgvuldig onderzoek om de verbinding tussen de Nieuwegeinlijn en de Uithoflijn niet over het Westplein, maar rechtsom (bijvoorbeeld over de nieuwe HOV-baan langs de Kruisvaart) te realiseren.
- Kan in de verschillende fasen van ontwikkeling van nieuwe OV netwerken alle tram- en busverkeer wel over de eerder geplande HOV-baan door het westelijk Stationsgebied gerealiseerd worden op een manier waarop die HOV-baan ook nog oversteekbaar is voor langzaam verkeer?
- Zorg dat een nieuw tramnetwerk niet ten koste gaat van een fijnmazig busnetwerk. Zoek juist naar mogelijkheden tot verbetering van het fijnmazig busnetwerk door bijvoorbeeld kleinere/schonere bussen. Dit fijnmazig busnetwerk is belangrijk voor mensen die minder gemakkelijk voor de fiets kunnen kiezen (ouderen, gehandicapten).
- De kruising van de spoorwegen is een belangrijke psychologische barrière voor langzaam verkeer. De nieuwe HOV-banen via het Westplein en het Smakkelaarsveld betekenen een verbreding van deze barrière.
- Naast de Van Sijpesteijntunnel blijft de Leidse Veertunnel een belangrijke verbinding voor fietsers en voetgangers tussen Utrecht West en de Binnenstad. Deze verbinding verdient juist een kwalitatieve verbetering wat betreft ruimte en beleving. Onduidelijk is of dit niet belemmerd wordt door het gebruik van meerdere tunnelbuizen door de tram en bussen.
- De wijkraad West maakt zich ernstige zorgen of de plannen voor aanleg van de nieuwe tramlijnen en HOV-banen te combineren zijn met de bouwactiviteiten op de verschillende plekken in het Stationsgebied (aanleg tunnel, nieuwbouw bibliotheek, aanleg nieuwe bus en tramhaltes en verbouwingen in de buurt daarvan).
In het voorontwerp worden een aantal van zulke knelpunten genoemd maar ook niet
tegelijkertijd realiseerbare oplossingen aangegeven.
De wijkraad West adviseert te onderzoeken hoe belasting van het nieuw te ontwikkelen westelijk Stationsgebied door bussen en trams maximaal beperkt kan worden en de genoemde aandachtspunten mee te nemen in de besluitvorming en verdere ontwikkeling van de plannen.
In afwachting van uw reactie, met vriendelijke groet,
Fred Dekkers, voorzitter wijkraad West
M.Kruse-van Geffen, secretaris
c.c. Gemeenteraad
Wijkbureau West
E.v.d.Boogaard (HOV om de Zuid)
